“Bewustwording is de basis om gezonder te kunnen leven”

Tekst: Babs Bouwman

De zorg staat onder druk en tegelijk groeit het besef dat echte gezondheid verder gaat dan het bestrijden van klachten. Steeds meer professionals ontdekken de kracht van Leefstijlcoaching: het begeleiden van mensen naar duurzaam gezonder gedrag. Op de Heuvelrug is de behoefte groot, maar helaas blijft het aantal leefstijlcoaches achter. Harm de Roos, fysiotherapeut én leefstijlcoach bij Somatic, helpt cliënten regie te nemen over hun leven. Het resultaat van Leefstijlcoaching vindt hij verrassend: ,,Ik had nooit gedacht dat bijvoorbeeld stress of slecht slapen zoveel impact heeft op iemands leven”.

“Een korte intensieve workout compenseert een dag vol zitten niet”

Harm is mede-eigenaar van Somatic Fysio & Sport en heeft ruim 30 jaar ervaring in diverse takken van sport en topsport maar ook in orthopedische diagnostiek en behandeling. ,,Eigenlijk ben ik mijn hele leven al bezig met een gezonde leefstijl”. Toen de Leefstijlcoach bij Somatic ermee stopte, was het voor hem een logische stap om die handschoen op te pakken. Veel mensen denken dat Leefstijlcoaching alleen draait om afvallen, maar dat is een te beperkte kijk. Want in werkelijkheid richt het zich op het totaalplaatje van je gezondheid. Factoren zoals voldoende beweging, goede slaap, omgaan met stress en evenwichtige voeding spelen allemaal een belangrijke rol. Gezond leven gaat ook niet alleen over sporten: “Een korte intensieve workout compenseert een dag vol zitten niet”. Het gaat juist om minder zitten en meer verspreid over de dag bewegen. Ook voeding hoeft niet ingewikkeld te zijn: “Met drie goede maaltijden per dag kun je prima functioneren”. In de basis is een gezonde leefstijl niet heel ingewikkeld. Het vraagt wel om bewustwording, geduld en doorzettingsvermogen. “Dat kost tijd en is zeker niet altijd makkelijk”, weet Harm.

Veel zorgprofessionals zijn gewend om adviezen te geven, maar als Leefstijlcoach heb je een andere rol en begeleid je cliënten naar bewustwording over hun eigen gedrag. “In het begin vond ik dat best wennen”, geeft Harm toe. “Ik was gewend om oplossingen aan te dragen. Maar als leefstijlcoach stel je vooral vragen en help je iemand zijn eigen antwoorden te vinden”. Dat betekent ook dat je leert omgaan met weerstand. “Niet iedereen is meteen klaar voor verandering. En dat hoeft ook niet, want soms is het al winst dat iemand erover nadenkt”. Wat veel mensen zich niet realiseren is dat Leefstijl, zeker in combinatie met stress en ontspanning, van grote invloed zijn op ons dagelijks functioneren. Hoe we slapen, bewegen, eten en omgaan met spanning bepaalt in grote mate onze energie, concentratie en veerkracht. Wanneer de balans ontbreekt, kunnen klachten zich opstapelen, vaak zonder dat we direct de link leggen met onze leefstijl. Juist door hier bewuster naar te kijken en kleine aanpassingen te maken, ontstaat er meer rust, energie en grip op het dagelijks leven.

De vraag naar Leefstijlcoaching groeit snel, ook op de Heuvelrug. Chronische aandoeningen nemen toe, net als stress gerelateerde klachten. Tegelijkertijd is er een tekort aan professionals die deze bredere benadering kunnen bieden. “Er ligt hier echt een kans,” zegt Harm. “Want we hebben elkaar nodig”. Samenwerking is essentieel om deelnemers goed en continu te kunnen begeleiden. Door met andere leefstijlcoaches, fysiotherapeuten en diëtisten samen te werken, kun je het programma beter spreiden en toegankelijker maken. “Zo kun je onderling afstemmen wie wanneer een groep begeleidt, waardoor deelnemers op verschillende momenten in het jaar kunnen instromen en er altijd een passend aanbod is”. Daarnaast zorgt die samenwerking er ook voor dat de organisatie van het coachingstraject van 24 maanden behapbaar blijft. Met goede afspraken, onderlinge afstemming en ondersteuning van collega’s, bijvoorbeeld een secretariaat, is het heel goed in te passen naast andere werkzaamheden.

“Je hoeft niet meteen alles om te gooien. Je kunt ook klein beginnen door je eerst te verdiepen in leefstijl. Iets meer tijd voor een gesprek te nemen of om eens een andere vraag te stellen”.

Wat Harm misschien nog wel het meest verraste, was wat Leefstijlcoaching hem persoonlijk bracht. “Het maakt mijn werk leuker en betekenisvoller. Je ziet mensen groeien, niet alleen fysiek maar ook mentaal”. Hij merkt ook dat het zijn eigen kijk op gezondheid heeft veranderd. “Je gaat zelf ook bewuster leven. Het werkt door in alles”. Hij wil andere zorgprofessionals motiveren om ook die stap te zetten. “Je hoeft niet meteen alles om te gooien. Je kunt ook klein beginnen door je eerst te verdiepen in leefstijl. Iets meer tijd voor een gesprek te nemen of om eens een andere vraag te stellen”. In de kern gaat het om luisteren, begrijpen en samen zoeken naar wat werkt. Harm ziet Leefstijlcoaching niet als een trend, maar als een noodzakelijke ontwikkeling in de zorg. “Mensen worden ouder en de periode dat we gezond leven neemt af”. Dat vindt hij een heel onaantrekkelijk idee.

Als Harm vooruitkijkt, is hij hoopvol. “Ik denk dat Leefstijlcoaching op den duur steeds meer verweven raakt in alle disciplines. Dat het normaal wordt om breder te kijken”. Daarmee verschuift de focus van ziekte en zorg naar gezondheid en gedrag en dat is precies waar positieve gezondheid voor staat. “Uiteindelijk willen we allemaal hetzelfde”, “zegt hij. “Dat mensen zich goed voelen, regie hebben en kunnen doen wat voor hen belangrijk is. Leefstijlcoaching helpt om dat mogelijk te maken. En het mooie is: je kunt er vandaag al mee beginnen”, besluit Harm.