,,Met minder medicatie naar een gezondere leefstijl”

Tekst: Babs Bouwman

Steeds meer zorgverleners kijken voorbij symptoombestrijding en richten zich op de kern van gezondheid, ofwel leefstijl. Apotheker Bartek Nowicki is daar een inspirerend voorbeeld van. Sinds november werkt hij bij de Apotheek in Doorn aan de Kampweg, waar hij zijn rol als Leefstijlapotheker vormgeeft. Niet alleen achter de balie, maar midden in een groeiend netwerk van zorgprofessionals. Zijn missie? Minder medicatie waar mogelijk, en méér aandacht voor de mens achter de patiënt.

We zorgen dat mensen hun medicatie veilig en goed gebruiken.

Wat het verschil is tussen een Leefstijlapotheker en een reguliere apotheker? “De basis blijft hetzelfde”, vertelt Bartek. “We zorgen dat mensen hun medicatie veilig en goed gebruiken. Maar als leefstijlapotheker kijk je breder. Waarom iemand die medicatie gebruikt en of er misschien een andere weg mogelijk is”? Tijdens een periode van zestien jaar werken in de Betuwe besloot hij zich verder te verdiepen in leefstijl. Hij volgde in die periode de opleiding tot leefstijlapotheker, een initiatief waarin apothekers worden opgeleid om patiënten te begeleiden op thema’s als voeding, beweging, slaap en stress. Het idee daarachter is helder: de apotheek is een ideale plek om gezondheid breder te benaderen. Bartek is van mening dat het beeld van de apotheek als ‘medicatieverstrekker’ echt mag veranderen.  “We kunnen namelijk veel betekenen in preventie door goede begeleiding”.

De opleiding tot Leefstijlapotheker gaf Bartek nieuwe inzichten én praktische handvatten. Toch bleek de werkelijkheid weerbarstiger dan verwacht. “Ik dacht: ik begin een spreekuur en dan komen er vanzelf mensen die gezonder willen leven. Maar er kwamen vooral mensen die al gezond waren en zich afvroegen of het nog beter kon”. Daardoor realiseerde hij zich dat echte impact vraagt om samenwerking. Niet wachten tot patiënten zelf met een vraag komen, maar actief aansluiten bij andere zorgverleners en samen het probleem aanpakken.

Zijn focus ligt nu om die samenwerking tot stand te brengen. Bartek ziet grote kansen in het verbinden van disciplines zoals huisartsen, diëtisten en fysiotherapeuten. “Neem iemand die wil afvallen en bij een diëtist loopt. Ik kan meekijken naar de medicatie, want in sommige gevallen gebruiken mensen medicijnen die juist gewichtstoename veroorzaken. Als je dat samen aanpakt, maak je het voor die patiënt een stuk makkelijker”. Maar het werkt ook andersom. Wanneer een huisarts ziet dat iemand veel verschillende soorten medicatie gebruikt, kan die patiënt worden doorverwezen naar de apotheek voor een uitgebreide medicatiecheck. “In al die gevallen heb je elkaar echt nodig”, benadrukt Bartek.

“Als je elkaar kent, bel je elkaar makkelijker voor een korte vraag. Daarmee is de patiënt vaak sneller geholpen”.

Binnen het netwerk van Heuvelrug Gezond ziet Bartek een mooie kans om samen het verschil te maken. Want korte lijnen zorgen voor laagdrempelig overleg en dat zijn volgens hem essentiële voorwaarden voor goede zorg. “Als je elkaar kent, bel je elkaar makkelijker voor een korte vraag. Daarmee is de patiënt vaak sneller geholpen”. Zijn doel is te bouwen aan dat netwerk. Niet alleen met huisartsen en diëtisten, maar met fysiotherapeuten en eigenlijk alle andere zorgverleners die willen bijdragen aan een gezondere regio. “Het is een groot voordeel dat je in complexe situaties samen kunt sparren, ook andere expertise kunt inschakelen als dat noodzakelijk is”.

Een belangrijk speerpunt voor Bartek is preventie. Hij wijst bijvoorbeeld op het grote aantal mensen in Nederland dat rondloopt met onontdekte diabetes. Daar ligt een enorme kans. “In de apotheek zouden we bijvoorbeeld metingen kunnen doen, zoals bloeddruk en bloedsuiker. Als je dan goede afspraken hebt met huisartsen, kun je mensen er op tijd uit pikken en als we die eerder kunnen helpen, zie ik dat echt als winst”. Hoewel Bartek enthousiast is over de mogelijkheden, ziet hij ook uitdagingen. Maar daar loopt hij niet voor weg. Zijn hoop is vooral de mensen te bereiken die het heel hard nodig hebben.

Bartek vindt het belangrijk om heel benaderbaar te zijn. Daarom staat hij regelmatig zelf aan de balie. “Ik wil dat mensen weten wie hun apotheker is. Dat ze makkelijk binnenlopen en vragen durven stellen”. Dat is de reden dat zijn kantoordeur altijd letterlijk open staat. Niet alleen medewerkers kunnen even binnenlopen als er complexe vragen zijn. Ook patiënten staat zijn welkom als ze een vraag hebben. “Zorg op maat betekent voor mij: echt meedenken met wat iemand nodig heeft. Of die patiënt vandaag nog zorg nodig heeft of dat het ook morgen kan”. En in sommige gevallen is afstemming met andere zorgverleners dan onmisbaar.

Voor Bartek is het duidelijk dat de rol van apotheker steeds meer verandert naar breder gezondheidsadvies. “Ik word er blij van om een spil te zijn in een netwerk en samenwerken geeft mij energie. Zeker nu de zorg complexer wordt, hebben we elkaar meer dan ooit nodig”. Daarom is zijn ambitie voor de komende jaren om een stevig netwerk op te bouwen rondom Leefstijl binnen de Heuvelrug. Zodat zorgverleners elkaar makkelijke weten te vinden en samen kunnen werken aan hetzelfde doel: gezondere inwoners.